Dakdekker in De Kwakel

De Kwakel is het enige dorp in ons werkgebied waar woonhuisdaken en bedrijfsdaken door elkaar in dezelfde straat staan. Dat betekent dat wij hier bij een opname vrijwel nooit met één dakvlak te maken hebben. Een woonhuis met een pannendak, een schuur met een plat of flauw hellend dak en soms een overkapping: dat zijn drie tot vijf vlakken op één adres, met elk een eigen goot, een eigen afvoer en eigen aansluitingen. Wat er op zo’n erf misgaat, gaat bijna nooit mis op het dak waar u dagelijks onderdoor loopt, maar op het vlak achteraan dat niemand ziet.

Bij de grote vlakken van schuren en loodsen is afvoercapaciteit het onderwerp. Zo’n dak vangt bij een felle bui in korte tijd veel water op, en dan is niet de goot het knelpunt maar het aantal en de maat van de uitlopen. Een lange bak met één uitloop kan eenvoudigweg niet snel genoeg leeg, hoe schoon hij ook is; het water stijgt tot boven de achterkant en loopt naar binnen of langs de gevel naar beneden. Dat is geen verstopping en geen slecht vakwerk maar een rekenfout die vaak al bij de bouw is gemaakt. Wij tellen daarom het oppervlak en de uitlopen, niet alleen de meters goot.

Het tweede aandachtspunt op zulke gebouwen is alles wat aan en op het dak is bevestigd. In de loop van de jaren komt er van alles bij: leidingen, kabels, een afzuiging, een bevestiging van iets dat er niet meer is. Elk gaatje in een dakvlak is een risico en elk achtergebleven beugeltje houdt water tegen of schuurt de bedekking open. Wij nemen dat bij een ronde mee en zeggen wat weg kan en wat opnieuw moet worden afgewerkt.

In de woonkern werkt het anders, en dat komt door de bouwgeschiedenis. Woningbouw was jarenlang niet mogelijk door de geluidscontour van Schiphol; pas met het bestemmingsplan van 1987 kwam er weer ruimte, waarna onder meer De Kuil II en De Kuil III werden gebouwd. De daken in zo’n blok zijn met hetzelfde materiaal, door dezelfde partij en in hetzelfde jaar gelegd, en zij verouderen dus ongeveer gelijk. Gaan bij de buren de eerste pannen los, dan is dat een voorspelling. En andersom: laat een rij het werk in één opdracht doen, dan staat de steiger één keer en wordt het aanmerkelijk goedkoper per woning.

In het lint langs de Boterdijk en de Drechtdijk is juist elk pand een eigen geval, met kappen die meerdere keren zijn aangepast, pannenmodellen die soms niet meer gemaakt worden en nokvorsten die nog in specie liggen. Daar zijn de bestaande pannen materiaal en geen afval: wij nemen ze zorgvuldig af, sorteren op bruikbaarheid en leggen ze terug.

Een laatste punt: het dorp ligt pal onder de aan- en uitvliegroute van Schiphol. Wat er in dat verband ooit aan een woning is aangebracht verschilt per woning en per regeling, en daar doen wij geen uitspraak over voordat wij hebben gekeken. Meld het wel, want dan stellen wij bij de opname vast wat er ligt en wat bij een ingreep behouden moet blijven. Vanaf Lijnden is het ongeveer negentien kilometer.