Lood rond de schoorsteen in Koog aan de Zaan: dakdekker voor lood

Wat hier in Koog aan de Zaan speelt

Dat verschil tussen steen en hout is de kern van dit werk aan het oude lint langs de Zaan. Metselwerk verandert nauwelijks van maat; hout krimpt en zet uit met vocht en temperatuur, en het doet dat elk jaar opnieuw. De verbinding tussen die twee moet die jaarlijkse beweging opvangen. Wordt zij als een starre verbinding uitgevoerd, dan scheurt er iets: de voeg, de kitnaad die er ooit voor in de plaats kwam, of het lood zelf. Een vlek op zolder onder de schoorsteen is in dit deel van de plaats dus vaker een bewegingsprobleem dan een slijtageprobleem, en dat vraagt een andere oplossing.

De oplossing zit in delen en laten schuiven. Een lange loodstrook die aan beide uiteinden vastzit, breekt uiteindelijk ergens in het midden; korte stukken met een goed gekozen overlap kunnen meebewegen. Wij hakken de slab daarom weer in en werken hem op de juiste hoogte af, in plaats van hem tegen de steen dicht te smeren. Dat kost bij aanleg meer tijd en is over een periode van tien jaar goedkoper, en op zichtbaar metselwerk blijft het er bovendien uitzien zoals het hoort. Wat wij aantreffen bij eerdere beurten is bijna altijd het omgekeerde: veel kit en weinig inwerken.

Waar een pand aan het lint een beschermde status draagt, komt er een vraag bij die vóór het gereedschap gaat. Een schoorsteen tekent zich af tegen de lucht en hoort bij het aanzicht, en dan is weghalen of door een metselaar in een andere steen laten opmetselen niet iets wat wij of u beslissen. Dat doet de gemeente. Wij zoeken de status op, meten en fotograferen het bestaande lood voordat er iets afgaat, en houden dezelfde uitvoering als uitgangspunt. Over de afloop van een aanvraag doen wij geen voorspelling, en wij zeggen erbij wat wij niet weten.

Er is één deel van de schoorsteen waar wij bewust vandaan blijven, en dat is de binnenkant. Een kanaal uitborstelen en beoordelen of het past bij wat eronder is aangesloten, hoort bij het vak van de schoorsteenveger en vraagt eigen papieren; keuren wij niet. En het apparaat dat binnen op dat kanaal is aangesloten: daar komen wij niet aan. Vraagt u daarnaar, dan zeggen wij het meteen en wijzen wij u door, zodat u niet op ons wacht voor iets wat bij een ander thuishoort. Het lood aan de buitenzijde en de aansluiting op het dak doen wij wel; het metselwerk laat u door een metselaar doen.

Aan de andere kant van de N203 en de spoorlijn ligt Westerkoog, en daar is het beeld heel anders. Die woningen komen uit één bouwstroom van grofweg 1974 tot 1980, dus wat er boven het dak uitsteekt is jonger, eenvoudiger van opbouw en in de hele wijk hetzelfde. Het gaat er zelden over uitgespoeld metselwerk en vaker over een afdekking die is losgeraakt, een doorvoer die niet meer sluit of lood dat aan het eind van zijn tijd is. Het voordeel van die gelijkvormigheid is dat een melding bij een buurman iets zegt over uw eigen dak, en dat een oplossing die daar werkte hier ook past.

Wat u ons kunt laten doen, staat los van de kant van het spoor: lood aan de voet en langs de zijkanten vernieuwen, de aansluiting op het dakvlak opnieuw maken en een afdekking met lood aanbrengen. Voeg uithakken, stenen wisselen, de kop opnieuw opmetselen en een schoorsteen zonder functie afbreken doen wij niet; dat is werk voor een metselaar of aannemer. Op ons dakwerk geldt zeker zes jaar garantie. Wat loodwerk rond een schoorsteen kost, zegt deze pagina niet; wat het bepaalt wel: de breedte op het dakvlak, het aantal aansluitingen, de afdekking en de bereikbaarheid.