Dakpannen en hellend dak in Sassenheim door een dakdekker: het wederopbouwdak

Wat hier in Sassenheim speelt

Een wederopbouwkap is herkenbaar aan wat er niet in zit. Gebouwd in jaren waarin materiaal schaars was, met lichtere sporen, dunnere panlatten, kleinere overstekken en weinig reserve in de detaillering. Dat was destijds een verantwoorde keuze en het heeft zeventig jaar gefunctioneerd. Wat het nu betekent, is dat er minder marge is dan in een dak van dertig jaar later: waar een zwaarder uitgevoerde kap een beginnend probleem nog een paar jaar opvangt, laat deze het eerder zien. Dat is niet erg zolang iemand ernaar kijkt, en het is de reden dat wij bij dit type dak altijd de constructie beoordelen en niet alleen de pannen.

Het tweede kenmerk is de gelijktijdigheid. Hele straten in dit dorp zijn in dezelfde bouwstroom opgeleverd, met dezelfde pan, dezelfde panlatten en dezelfde detaillering. Dat maakt de conditie goed voorspelbaar: wat u bij de buren ziet gebeuren, gebeurt bij u meestal binnen een paar jaar ook. Het betekent ook dat wanneer er in zo een straat één dak vervangen wordt, er meestal een reeks volgt. Wie dat ziet aankomen, kan het met een paar buren tegelijk regelen en de steiger delen, en dat scheelt per woning aanzienlijk.

Wat er bij een dak van deze leeftijd als eerste aan de orde komt, is de onderlaag en niet de pan. Panlatten en tengels van zeventig jaar oud zijn soms nog verrassend goed en soms niet, en waar er destijds geen folie is gelegd, moet het water dat tussen de pannen doorwaait langs het beschot naar de goot kunnen. Is er later wel folie ingebracht die inmiddels bros is geworden, dan gebeurt precies het omgekeerde en blijft vocht zitten. Dat ontdekt u pas als de pannen eraf gaan. Wij kijken bij een opname zo mogelijk ook van binnenuit mee, want de bovenkant van een dak vertelt maar de helft.

De randen verdienen bij dit type dak extra aandacht, en dat heeft met de kleine overstekken te maken. Waar een dak weinig oversteekt, komt de slagregen dichter bij de gevel en belandt er meer water op de aansluiting tussen dak en goot. Dat is precies de plek waar het houtwerk in zeventig jaar het meest te verduren heeft gehad, en dat is waarom wij bij een opname altijd naar de boeidelen en de gootbetimmering kijken. Een dak dat in het veld nog prima is, kan aan die rand al aan vervanging toe zijn.

In de oudere delen van het dorp, met een middeleeuwse kern en panden langs de doorgaande weg, is het een heel ander gesprek. Daar gaat het om oude kapconstructies, om kilgoten die met de hand gemaakt zijn en om aansluitingen op metselwerk dat eeuwen heeft gewerkt. Wat er bij zo een pand mag en moet, hangt ook af van de status ervan, en daar doen wij geen uitspraken over: dat zoeken wij uit voordat wij offreren. In de wijken uit 1975 tot 1995 is de situatie juist het rustigst, met daken die ruimer zijn opgezet en meestal nog niet aan vervanging toe.

De landelijke vraag hierbij is wat een dak vervangen per vierkante meter kost. Wij noemen geen bedrag, maar wel wat de meter bepaalt: het type pan, de helling, de staat van panlatten en beschot, de staat van de boeidelen en de gootbetimmering, of er isolatie bij komt, hoeveel aansluitingen er zijn en de opstelling om erbij te komen. Bij een wederopbouwdak is het antwoord op de derde en vierde vraag meestal bepalender dan het pannenwerk zelf. Op ons dakwerk geldt zes jaar garantie; wat die dekt zetten wij in de offerte.