Zink- en loodwerk in Heemstede door een zinkwerker uit Lijnden

Wat hier in Heemstede speelt

Een dak lekt zelden midden op een dakvlak. Het lekt op de plek waar de dakbedekking ophoudt en iets anders begint, en dat zijn precies de plekken waar lood en zink liggen. In de jaren twintig en dertig woningen van de Indische buurt en de Rivierenbuurt zijn dat er veel: de voet en de zijkanten van een gemetselde schoorsteen, de aansluiting van een dakkapel op het dakvlak, de kilgoot tussen twee kappen, en de overgang naar opgaand metselwerk van een buurpand of een uitbouw. Wie een lekkage bij zo’n woning meldt, krijgt van ons eerst de vraag waar het water binnenkomt ten opzichte van die punten, want dat scheelt zoekwerk op het dak.

Lood gaat lang mee, maar de aansluiting waarin het ligt niet. Bij vooroorlogs metselwerk is de slab in een voeg ingelaten, en die voeg slijt uit. Is er bij een eerdere reparatie kit gebruikt in plaats van een goed ingewerkte slab, dan is dat vrijwel altijd de plek waar het nu weer lekt: kit scheurt na een paar jaar zon en wind, en dan loopt het water achter het lood langs waar u het niet ziet. Wij herstellen zo’n aansluiting liever in één keer goed dan dat wij hem om de paar jaar opnieuw dichtsmeren, ook wanneer dat betekent dat de offerte hoger uitvalt dan u had gehoopt.

Bij een beeldbepalend of monumentaal pand is de materiaalvraag geen technische maar een dubbele vraag. Technisch kunt u lood vervangen door een loodvervanger, en aan een achterdakvlak is dat vaak een prima keuze. Aan een zichtzijde ligt dat anders: de gemeente kijkt bij zulke panden mee met wat er wordt toegepast, en een wijziging die van de straat af zichtbaar is kan vergunningplichtig zijn. Wij zoeken die status op voordat wij een materiaal voorstellen. Wat de gemeente uiteindelijk toestaat bepaalt zij en niet wij, en dat zeggen wij er ook bij.

De kilgoot verdient in dit woningtype aparte aandacht. Twee dakvlakken die samenkomen voeren samen een groot oppervlak af door één smalle goot, en als die goot doorroest of vol ligt staat het water tegen de pannen in plaats van erlangs. Bij oudere kappen zit er bovendien vaak een gootbodem in die met de hand is gezet en die op de naad is gesoldeerd. Wij vernieuwen zo’n kil over de hele lengte en niet met een lapje op de lekplek, want de rest van de bodem is even oud en volgt binnen een paar jaar.

Waar wij dit werk in Heemstede tegenkomen: loodslabben bij schoorstenen en dakkapellen op de vooroorlogse kappen, kilgoten tussen dakvlakken, zinken hang- en bakgoten, dakrandafwerking en zinken hemelwaterafvoeren met bochtstukken op maat, en de aansluitingen rond dakramen en langs de dakvoet. In de jaren zestig en de jaren tachtig delen van Heemstede is de detaillering eenvoudiger en gaat het vaker om de goot en de dakrand dan om metselwerkaansluitingen.

De landelijke vraag hierbij is wat een zinken dakgoot vervangen per meter kost. Wij noemen geen bedrag, maar wel wat de meter duurder of goedkoper maakt: de dikte en kwaliteit van het zink, het aantal hoeken en aansluitingen, of er gesoldeerd moet worden of gefelst, de hoogte en of er een steiger nodig is, en de staat van het houtwerk waar het zink op ligt. Dat laatste bepaalt vaker dan het zink hoe de rekening eruitziet.